Προκειμένου να γίνει κατανοητό το πως οι Παραθυρεοειδείς αδένες ανταποκρίνονται στα επίπεδα ασβεστίου, φυσιολογικά, και ποια είναι η φυσιολογική τους λειτουργία, θα χρησιμοποιήσω ως παράδειγμα το σύστημα θέρμανσης ενός σπιτιού, τον χειμώνα.
Όλοι έχουμε στο σπίτι μας ένα σύστημα θέρμανσης που ρυθμίζεται απο έναν θερμοστάτη. (Ασχέτως εάν δεν το πολυχρησιμοποιούμε τα τελευταία χρόνια…).
Όταν θέτουμε σε μια θερμοκρασία τη ρύθμιση του θερμοστάτη (π.χ 24 C), αυτή τη θερμοκρασία θα μετρά συνεχώς ο θερμοστάτης, έτσι ώστε μόλις η θερμοκρασία πέσει κάτω απο τους 24 βαθμούς, θα ενεργοποιήσει το σύστημα θέρμανσης.
Ο χώρος ζεσταίνεται και μόλις ο θερμοστάτης μετρήσει θερμοκρασία πάνω απο 24 βαθμούς, απενεργοποιεί το σύστημα θέρμανσης.
Αυτή η εναλλαγή θα συμβεί πολλές φορές κατα τη διάρκεια της μέρας. Η θερμοκρασία του χώρου θα κυμαίνεται σε ένα μικρό φάσμα, λίγο πάνω και λίγο κάτω απο την ορισμένη θερμοκρασία, αλλά αυτό δεν γίνεται αντιληπτό απο εμάς.
Όλοι οι Παραθυρεοειδείς αδένες μας διαθέτουν έναν ενσωματωμένο «θερμοστάτη» (όλοι οι ενδοκρινείς αδένες διαθέτουν ! ).
Ο «θερμοστάτης αυτός είναι πολύ ευαίσθητος στα επίπεδα ασβεστίου στο αίμα.
Το φυσιολογικό εύρος των τιμών ασβεστίου για τον «θερμοστάτη» είναι (8,5-10,2mg/dl).
Το ασβέστιο στο σώμα μας δεν είναι υπεύθυνο μόνο για να έχουμε υγιή και δυνατά οστά, αλλά συνιστά και την κύρια πηγή της ηλεκτρικής ενέργειας του νευρικού συστήματος και του μυϊκού συστήματος μας.
Συνεπώς, το ανθρώπινο σώμα χρειάζεται ρύθμιση ακριβείας του στοιχείου αυτού. Αυτός είναι και ο λόγος, για τον οποίο το ασβέστιο είναι το μόνο στοιχείο στο ανθρώπινο σώμα που διαθέτει το δικό του ρυθμιστικό σύστημα κατα αποκλειστικότητα…!!!
Οι φυσιολογικοί Παραθυρεοειδείς αδένες ελέγχουν συνεχώς τα επίπεδα ασβεστίου στο αίμα. Μόλις τα επίπεδα ασβεστίου πέφτουν, οι Παραθυρεοειδείς αδένες ξεκινούν να παράγουν παραθορμόνη.
Η παραθορμόνη δρα, εντός ολίγων λεπτών, απευθείας στα οστά και αφαιρεί ασβέστιο απο αυτά
(χρησιμοποιούμε τα οστά σαν αποθήκη ασβεστίου). Τα επίπεδα ασβεστίου ανεβαίνουν στο αίμα, οι Παραθυρεοειδείς το αναγνωρίζουν και σταματούν να παράγουν παραθορμόνη.
Αυτός είναι ο λόγος που οι τιμές ασβεστίου εμφανίζουν μια διακύμανση στις διαφορετικές μετρήσεις που κάνουμε κάθε φορά, αλλά πάντοτε εντός του φυσιολογικού εύρους.
Τι συμβαίνει στους ασθενείς που πάσχουν απο υπερπαραθυρεοειδισμό ?
Νομίζω πως η απάντηση, πλέον, είναι σχετικά απλή.
Ένας απο τους Παραθυρεοειδείς αδένες αναπτύσσει έναν όγκο. Αυτός ο όγκος συνήθως έχει μέγεθος στραγαλιού και θα κάνει αυτό που του αρέσει να κάνει…να παράγει παραθορμόνη !
Παράγει παραθορμόνη (24) ώρες το εικοσιτετράωρο,,, ο «θερμοστάτης» απορυθμίστηκε! Δεν ανταποκρίνεται στις υψηλές τιμές ασβεστίου ώστε να σταματήσει. Αντιθέτως, λειτουργεί σαν να έχει κολλήσει ο διακόπτης στο «on»…
Η αυξημένη ποσότητα παραθορμόνης που κυκλοφορεί στο αίμα συνεχίζει να δρα στα οστά, αφαιρώντας ασβέστιο απο αυτά και μεταφέροντας το στην κυκλοφορία του αίματος.
Τα οστά αδυνατίζουν (οστεοπόρωση) και το ασβέστιο στο αίμα αυξάνεται σε παθολογικά επίπεδα.
Το νευρικό σύστημα εμφανίζει δυσλειτουργία (κατάθλιψη, κόπωση, πονοκέφαλο, ζαλάδα, έλλειψη ενεργητικότητας, αϋπνίες κ.α).
Τα νεφρά αναπτύσσουν λιθίαση.
Τι συμβαίνει στους υπόλοιπους φυσιολογικούς Παραθυρεοειδείς αδένες ?
Στη πλειοψηφία των ασθενών με υπερπαραθυρεοειδισμό, υπάρχει ένας παθολογικός Παραθυρεοειδής και τρείς φυσιολογικοί.
Ο παθολογικός Παραθυρεοειδής αδένας είναι κολλημένος στη θέση «on», οι υπόλοιποι όμως των οποίων ο «θερμοστάτης» λειτουργεί φυσιολογικά, αναγνωρίζουν τις αυξημένες τιμές ασβεστίου στο αίμα και σταματούν να παράγουν παραθορμόνη («off»).
Λαμβάνοντας υπόψη ότι η διάγνωση του υπερπαραθυρεοειδισμού καθυστερεί για αρκετά χρόνια, οι φυσιολογικοί Παραθυρεοειδείς αδένες θα έχουν μείνει ανενεργοί για αρκετά χρόνια όταν ο ασθενής υποβληθεί σε χειρουργική επέμβαση.
Αυτός είναι ο λόγος, για τον οποίο ο ασθενής μετεγχειρητικά θα χρειαστεί να πάρει ασβέστιο για μια-δύο εβδομάδες, μέχρι οι φυσιολογικοί Παραθυρεοειδείς αδένες ξαναξεκινήσουν να λειτουργούν, ώστε να ρυθμίζεται το ασβέστιο στα φυσιολογικά πλαίσια.
Εάν το ασβέστιο πέσει κάτω απο τις φυσιολογικές τιμές, ο ασθενής θα αισθάνεται πολύ άσχημα.
Συμπτώματα απο το νευρικό σύστημα κυριαρχούν (κακή διάθεση, θολούρα, σύγχυση, έντονο άγχος, αίσθηση ότι βρίσκεται εκτός ελέγχου, μούδιασμα στα δάχτυλα των χεριών και των ποδιών, μούδιασμα γύρω απο το στόμα, κράμπες στα πόδια και στα χέρια κ.α)
¨Όλα αυτά προκαλούνται απο την υποασβεστιαιμία και υποδηλώνουν μια πετυχημένη επέμβαση !
Τα συμπτώματα είναι παροδικά και υποστρέφουν μετά απο 10-15 ημέρες, όταν το νευρικό σύστημα συνηθίσει ξανά τις φυσιολογικές τιμές ασβεστίου.
Η θεραπεία είναι πάντα η ίδια… λήψη περισσότερου ασβεστίου !
Είναι σημαντικό να καταλάβετε ότι το (94%) των ασθενών δεν θα έχουν αυτά τα συμπτώματα όσο παίρνουν τα χάπια ασβεστίου μετεγχειρητικά.Ακόμα κι εκείνοι που εμφανίζουν, όμως, συμπτώματα παρότι λαμβάνουν αγωγή, αρκεί να πάρουν μεγαλύτερη δόση για να ανακουφιστούν.